Trong bức ảnh này có ba người. Hai người đã sở hữu giải Nobel. Còn cô bé nhỏ sẽ giành giải Nobel của riêng mình sau đó 31 năm.
Một người đàn ông nghiêm nghị với bộ râu và bộ vest đã cũ. Một người phụ nữ có ánh mắt cương nghị cùng chiếc cổ áo ren. Và giữa hai người, trên chiếc ghế trong khu vườn, là một cô bé khoảng sáu tuổi, trông có vẻ như thích ở nơi khác hơn là ngồi chụp ảnh.
Họ là Pierre Curie, Marie Curie và Irène Curie.Không ai biết vào thời điểm đó rằng bức ảnh đã ghi lại gia đình đoạt nhiều giải Nobel nhất trong lịch sử nhân loại.Bốn giải Nobel. Ba thành viên. Một họ duy nhất.
Hãy cùng nhìn lại:
Năm 1903, giải Nobel Vật lý được trao cho Marie Curie, Pierre Curie và Henri Becquerel nhờ những nghiên cứu về hiện tượng phóng xạ.Điều ít người biết là ban đầu Viện Hàn lâm Khoa học Pháp chỉ đề cử Pierre Curie và Henri Becquerel. Marie Curie chỉ được bổ sung vào danh sách sau khi chính chồng bà kiên quyết yêu cầu ủy ban phải công nhận những đóng góp của bà.
Năm 1911, Marie Curie một mình nhận giải Nobel Hóa học nhờ khám phá ra nguyên tố radi và poloni.Bà trở thành người đầu tiên trong lịch sử giành hai giải Nobel, và cho đến ngày nay vẫn là người duy nhất nhận giải Nobel ở hai lĩnh vực khoa học khác nhau.
Năm 1935, Irène Curie, chính là cô bé trong bức ảnh, cùng chồng là Frédéric Joliot Curie nhận giải Nobel Hóa học vì đã tạo ra hiện tượng phóng xạ nhân tạo trong phòng thí nghiệm.Thành tựu này đã đặt nền móng cho y học hạt nhân hiện đại và nhiều phương pháp điều trị ung thư ngày nay.
Ngoài ra, cô con gái út Ève Curie tuy không trực tiếp nhận giải Nobel, nhưng chồng bà là Henry Labouisse đã đại diện UNICEF nhận giải Nobel Hòa bình năm 1965 với tư cách Giám đốc của tổ chức.
Nhưng điều khiến nhiều người bất ngờ là…Gia đình ấy không chỉ sưu tầm những tấm huy chương. Họ đã phải đánh đổi bằng chính cuộc đời mình.
Pierre Curie qua đời năm 1906, ở tuổi 46, sau khi bị một cỗ xe ngựa cán trên đường phố Paris.
Marie Curie qua đời năm 1934 vì bệnh thiếu máu bất sản do nhiều thập kỷ tiếp xúc với bức xạ.
Irène Curie mất năm 1956 vì bệnh bạch cầu khi mới 58 tuổi. Hai năm sau, chồng bà Frédéric cũng qua đời vì căn bệnh tương tự.
Cho đến tận ngày nay, những cuốn sổ tay thí nghiệm của Marie Curie vẫn còn nhiễm phóng xạ. Chúng được lưu giữ trong những hộp bọc chì tại Thư viện Quốc gia Pháp. Muốn nghiên cứu chúng, người ta phải ký cam kết miễn trừ trách nhiệm và mặc đầy đủ trang bị bảo hộ. Các tài liệu này sẽ còn nguy hiểm trong nhiều thế kỷ nữa.
Và điều đáng khâm phục nhất là…
Khi radi trở thành một phát minh có giá trị thương mại khổng lồ và nhiều người khuyên Marie cùng Pierre đăng ký bằng sáng chế cho quy trình tách chiết, họ đã từ chối.
Họ tin rằng những khám phá khoa học thuộc về toàn nhân loại, không nên bị chi phối bởi lợi nhuận.
Họ đã từ bỏ một khối tài sản khổng lồ.
Hãy thử nghĩ xem.
Họ hoàn toàn có thể trở thành một trong những gia đình giàu có nhất châu Âu.
Nhưng họ chọn trở thành một trong những gia đình có ảnh hưởng lớn nhất đối với khoa học thế giới.
Và họ để lại một di sản mà không ngân hàng nào có thể quản lý được.
Đó là niềm tin rằng những công trình được tạo nên từ lý tưởng, sự cống hiến và khát vọng khám phá sẽ được truyền lại cho các thế hệ sau, giống như chính dòng họ của họ.
Trên chiếc ghế đá ở Paris ngày ấy không có tiền bạc.
Chỉ có kỷ luật, sự tò mò và một gia đình mà mỗi ngày đều trò chuyện về khoa học.
Chừng đó đã đủ để tạo nên năm giải Nobel và một huyền thoại sống mãi với thời gian.
MARIE CURIE: ĐỔI MẠNG SỐNG LẤY ÁNH SÁNG KHOA HỌC!
Bạn có biết, nhà khoa học vĩ đại nhất mọi thời đại đang nằm trong một chiếc quan tài bọc chì dày tới 3cm để ngăn phóng xạ rò rỉ ra môi trường?
Dưới đây là 3 sự thật chấn động về Marie Curie – người phụ nữ đã thay đổi lịch sử nhân loại:
1. Kỷ lục vô tiền khoáng hậu: 2 giải Nobel khác lĩnh vực
Marie Curie là người đầu tiên và duy nhất trong lịch sử giành được hai giải Nobel ở hai lĩnh vực khoa học hoàn toàn khác nhau: Nobel Vật lý (1903) và Nobel Hóa học (1911). Cho đến nay, chưa một ai lặp lại được kỳ tích này.
2. Cái chết định mệnh: Tử vong vì chính phát minh của mình
Để tìm ra hai nguyên tố phóng xạ Polonium và Radium, bà đã làm việc nhiều năm trong căn nhà kho tồi tàn mà không có bất kỳ đồ bảo hộ nào. Bà thường xuyên bỏ các ống nghiệm chứa chất phóng xạ vào túi áo vì thích nhìn chúng “phát sáng trong đêm”. Chính sự vô tình này đã khiến bà qua đời vì bệnh suy tủy xương do nhiễm độc bức xạ nặng.
3. Di sản “phát xạ” và chiếc quan tài bọc chì dày 3cm
Sự hy sinh của bà để lại dấu vết vật lý vĩnh cửu. Khi di dời thi hài bà vào Điện Panthéon (Pháp) năm 1995, các nhà khoa học phát hiện cơ thể bà vẫn nhiễm xạ nặng. Để đảm bảo an toàn cho công chúng, quan tài của bà buộc phải bọc thêm một lớp chì dày gần 3cm. Không chỉ cơ thể, toàn bộ sổ tay thí nghiệm của bà cũng đang được khóa kín trong hộp chì và sẽ tiếp tục phát xạ nguy hiểm suốt 1.500 năm nữa.
Marie Curie đã hiến dâng trọn vẹn mạng sống của mình cho ánh sáng của khoa học theo đúng nghĩa đen. Một sự hy sinh vừa bi tráng, vừa bất tử!
Irène Joliot-Curie: Con gái thiên tài của Marie Curie và cái chềt y hệt mẹ
Sinh năm 1897 tại Paris, là con gái lớn của Pierre và Marie Curie, Irène không chọn một cuộc sống êm đềm. Ở tuổi 17, khi Thế chiến I bùng nổ, cô gái trẻ đã dũng cảm ra tận tiền tuyến, trực tiếp vận hành máy X-quang di động để cứu sống hàng ngàn binh lính bị thương
Trở về sau cuộc chiến, Irène tiếp tục cống hiến đời mình trong phòng thí nghiệm của Viện Radium. Tại đây, bà gặp Frédéric Joliot – tình yêu và cũng là người bạn đồng hành khoa học vĩ đại nhất đời bà.
Năm 1935, hai vợ chồng được vinh danh bằng Giải Nobel Hóa học nhờ khám phá ra “phóng xạ nhân tạo” – đặt nền móng tối quan trọng cho y học hạt nhân và điều trị ung thư ngày nay.
Nhưng khoa học thời bấy giờ phải trả giá bằng máu. Vì làm việc liên tục với các chất phóng xạ cực mạnh như poloni mà không có đồ bảo hộ, cơ thể bà đã bị hủy hoại từng ngày.
Năm 1956, Irène Joliot-Curie qua đời vì căn bệnh ung thư máu (bạch cầu cấp tính) ở tuổi 58. Bi kịch thay, đây cũng chính là căn bệnh đã cướp đi sinh mạng của mẹ bà – Marie Curie trước đó 22 năm.
Cuộc đời của Irène Joliot-Curie là minh chứng hùng hồn cho sự kiêu hãnh, tài năng và một tinh thần sẵn sàng hy sinh thân mình để thắp sáng tri thức cho nhân loại.