LÁ ĐẠI KỲ AN-LỘC
Quan Dương
Trong hình là lá cờ vàng ba sọc đỏ biểu tượng của người Việt quốc gia mà ai cũng biết . Nhưng rất ít người được biết lá cờ trong tấm hình chính là lá cờ trên nóc hầm của Tướng Lê Văn Hưng trong mặt trận An Lộc vào năm 1972. Lá cờ mà cách đây 50 năm vẫn hiên ngang bay trong khói lửa mặc cho hơn 40 ngàn quân Bắc Việt có xe tăng pháo yểm trợ ồ ạt tấn công thị xã trong gần ba tháng mà vẫn không thắng được . Lá cờ hiện được chiến hữu Chung Bá Sang là một cựu trung uý không quân có nhiệm vụ cất giữ tại Chùa Bồ Đề New Orleans . Vì để dùng làm tư liệu viết bài này nên tôi và chiến hữu Sang Chung đã mở hộp ra kéo lên trụ cờ chụp một tấm hình để mọi công dân VNCH trên khắp thế giới cùng chiêm ngưỡng vì đây là chứng tích của lịch sử
Lịch sử của lá cờ đó là ngày 7/7/1972 khi Tổng thống VNCH Nguyễn Văn Thiệu đến An Lộc để tôn vinh những chiến binh tử thủ thị xã. Tháp tùng với Tổng Thống gồm có Đại Tướng Cao Văn Viên, Tổng tham mưu trưởng , Trung Tướng Nguyễn Văn Minh, tư lệnh quân đoàn 3 . Ngoài ra còn có cựu Thiếu Tướng Vanuxem, thuộc Quân Đội Pháp (là thầy cũ của TT Thiệu và một số tướng lãnh VNCH khác trong Quân Đội Liên Hiệp Pháp). Sau khi thị sát mặt trận và chuẩn bị ra về thì Chuẩn Tướng Lê Văn Hưng, Tư Lệnh Mặt Trận An Lộc tiến đến TT Thiệu trao lá cờ này và nói
“ Thưa Tổng Thống, đây là Quốc kỳ mà anh em chúng tôi đã đổ bao xương máu để bảo vệ, xin Tổng Thống đón nhận để chứng minh sự chiến đấu anh dũng và can trường của anh em để bảo vệ An Lộc.”
Trong sự xúc động, TT Thiệu đón nhận và đồng thời cùng lúc đó ông quay sang Tướng Vanuxem tặng lại lá cờ cho ông thầy cũ cùng lời nhắn nhủ:
“ Xin Thiếu Tướng hãy đón nhận thay mặt anh em chúng tôi để chứng minh trước dư luận thế giới về tinh thần chiến đấu mãnh liệt và anh dũng của Quân Lực Việt Nam Cộng Hoà.”
Cựu Tướng Vanuxem đã trịnh trọng mang về Pháp xem như một bảo vật.
Sau ngày 30/04/1975 nước Việt Nam Cộng Hoà bị Hà Nội cưỡng đoạt và thôn tính . Tướng Lê Văn Hưng tuẫn tiết theo thành còn Tướng Vanuxem vì già yếu và đau lòng nên cũng đã qua đời . Trước khi mất ông trăn trối lại với gia đình hãy mang lá cờ An Lộc kiêu hùng này trao tận tay những cựu Quân Nhân QLVNCH đang sinh sống tại Pháp để giữ gìn cho thật trang nghiêm vì đó là chứng tích của lịch sử . Theo lời trăn trối của Tướng Vanuxem , người thân trong gia đình của ông đã tìm đến trao cờ lại cho Trung Tướng Trần Văn Trung, Tổng Cục Trưởng Tổng cục chiến tranh chính trị .
Những năm đầu thập niên 80 vì tình hình chính trị tại Âu Châu không thuận tiện cho việc vinh danh lá cờ An Lộc cho nên vào năm 1986 nhân kỷ niệm ngày Quân lực VNCH , ông Jimmy Tòng Nguyễn lúc đó là chủ tịch Cộng đồng người Việt tại Louisiana đã trực tiếp liên lạc với Trung Tướng Trung để xin đón lá cờ về thành phố New Orleans . Ban điều hợp hội cựu quân nhân VNCH tại đây với sự dẫn dắt của Jimmy Tòng đã vận động xin một pháo đội đại bác để thực hiện cuộc nghinh đón . Đúng vào ngày Quân Lực VNCH năm 1986 lá cờ An Lộc đã được trang trọng kéo lên trước tiền đình Toà Thị Chính New Orleans với 21 phát đại bác dàn chào đúng theo lễ nghi quân cách. Ngày hôm đó quốc ca Việt Nam Cộng Hoà hoà lẫn với khói thuốc đại bác đã làm rơi lệ hàng ngàn quan khách Việt và Mỹ tham dự . Sự xúc động mãnh liệt đến với từng người và dư âm mãi còn vang dội là niềm tự hào của tất cả các chiến hữu cựu quân nhân VNCH đang định cư tại thành phố này.
Lá cờ sau buổi thượng kỳ năm 1986 đã được ông Jimmy Tòng cất giữ . Sau đó vì lý do sinh kế gia đình ông di chuyển về Cali . Giờ vì tuổi già ông Jimmy Tòng muốn tìm một ai đó để ký thác lưu giữ lá cờ này . Và người được ông tin tưởng là chiến hữu Chung Bá Sang . Tháng 09 năm 2021 vừa qua ông Jimmy Tòng từ Cali mang lá cờ trở lại New Orleans và trong một buổi lễ trang trọng được tổ chức nhanh trong mùa Covid ông đã trao lại cờ cho chiến hữu Sang . Như vậy tròn 50 năm chẳn kể từ ngày lá cờ rời nóc hầm của Tướng Hưng tại An Lộc Bình Long di chuyển qua ba quốc gia Việt Nam Pháp và Mỹ giờ đang được cất giữ tại chùa Bồ Đề New Orleans
Tướng Hưng , Tổng Thống Thiệu , Tướng Vanuxem , Tướng Trung là những vị từng nâng lá cờ này trong tay nay đã mất ba người . Giờ chỉ còn Tướng Trần Văn Trung năm nay cũng đã 96 tuổi đang sống ở Pháp . Lá cờ An Lộc vì thế trở thành chiến tích của lịch sử hiếm hoi còn ở lại.
Theo dự trù để kỷ niệm ngày Quân lực VNCH năm nay 2022 cũng là để tưởng niệm 50 năm chẳn trận chiến An Lộc với lá cờ trên nóc hầm tướng Lê Văn Hưng sẽ được chính thức kéo lên lần cuối tại Đài Chiến Sĩ Trận Vong VNCH trên đường Basin, thành phố New Orleans với đầy đủ lễ nghi quân cách . Sau đó lá đại kỳ An Lộc sẽ được hộ tống đưa về an vị vĩnh viễn tại chùa Bồ Đề New Orleans Louisiana.
Cũng nên xin nói lại một lần nữa Tiểu Bang Louisiana là tiêu bang duy nhất trong 50 tiểu bang của nươc Mỹ có LUẬT CỜ VÀNG . Luật còn có tên gọi là SB 839 được Thống đốc Mike Foster ký vào lúc 11 giờ 30 ngày 15/07/2003 sau khi Lưỡng viện quốc hội thông qua. Theo luật thì lá cờ vàng ba sọc đỏ là biểu tượng của người Việt tại đây và cho dù nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam có bang giao với nước Mỹ nhưng lá cờ đỏ ngôi sao vàng của họ nếu đem treo bất cứ nơi công cộng nào trong lãnh thổ của Louisiana đều phạm luật.
New Orleans tháng 02/2022
Quan Dương
***********
Giải thích thêm về: Lá Đại Kỳ An Lộc
(để trả lời chung về một số thắc mắc liên quan)
Tôi đến Mỹ năm 1993 (theo diện HO), trong khi đó lá đại kỳ An Lộc hiện diện tại đây từ năm 1986. Năm 1986 Hội đồng thành phố New Orleans đã biểu quyết và chọn ngày Chủ Nhật của tuần lễ thứ ba trong tháng Sáu là ngày lá cờ vàng ba sọc đỏ được treo trước tiền đình của Toà Thị Chính trong 24 giờ. Và từ năm 1986 đến nay 2026, cứ mỗi ngày Chủ nhật của tuần lễ thứ ba trong tháng Sáu là Hội Cựu Quân Nhân VNCH New Orleans đều đặn làm công việc đó . Sở dĩ chọn tuần thứ ba trong tháng 6 là nhằm để kỷ niệm ngày Quân Lực VNCH . Năm 1986 ở tại New Orleans ông Jimmy Tòng đang là chủ tịch cộng đồng, quen biết rộng rãi, có nghe nói hiện giờ ở tại Pháp Cựu tướng Trần Văn Trung đang giữ lá cờ An Lộc . Ông nhờ Trung tá Duệ hỏi Tướng Trung để mượn lá cờ đó đưa về New Orleans để long trọng làm lễ thượng kỳ trong ngày Quân lực . Có nhiều cựu tướng lãnh VNCH và Hoa Kỳ tham dự, và câu nói “Nước Mỹ nợ các bạn VNCH lời xin lỗi” do đại tướng William Westmoreland đã nói trong buổi lễ này.
Lá cờ đó đáng lẽ sau khi làm lễ xong thì phải hoàn trả lại cho Tướng Trần Văn Trung ở Pháp, nhưng không hiểu sao ông Jimmy Tòng cất giữ luôn. Sau này vì cuộc sống, ông Jimmy Tòng di chuyển về Cali. Năm 2021 bị dịch Covid ông Tòng vì sức khoẻ và niềm tin vào tập thể chiến hữu tại New Orleans (ông tin tưởng chỉ có chiến hữu ở New Orleans này mới giữ được lá cờ lịch sử đó) cho nên ông quay lại liên lạc với Hội Cưu Quân Nhân tại đây để ký thác và Hội Cựu Quân Nhân đã làm một buổi lễ đón nhận.
Mãi đến năm 1993 tôi mới đến New Orleans, cho nên tất mọi chuyện tôi đều nghe các chiến hựu ở đây kể lại . Tôi phải nghe thật nhiều người và phải thấy là cờ đó mới viết bài trung thực được . Sau khi thu thập mọi chi tiết tôi đã viết bài Lá Đại Kỳ An Lộc . Trong bài viết đầu tiên tôi có đề cập đến bốn nhân vật chứng kiến lá cờ đó là: tướng Hưng , Tổng Thống Thiệu , tướng Vanuxem và tướng Trần Văn Trung đều đã mất . Sau khi đưa lên net thì ở bên Pháp anh Bùi Dũng là con của Đại tá Bùi Dinh liên lạc với tôi, cho biết Tướng Trung vẫn còn sống tại Pháp, và đang ở cạnh nhà anh ấy. Qua anh Bùi Dũng tôi được nói chuyện với tướng Trung, lúc này ông đã 96 tuổi. Tướng Trung gọi tôi bằng “em” và xưng” qua “. Ông ấy xác nhận, năm 1986 qua trung gian của Trung tá Duệ ông mới đồng ý cho ông Jimmy Tòng ở New Orleans mượn làm lễ Ngày Quân Lực xong thì trả lại, chứ không ngờ “hắn”ém luôn làm ông tưởng lá cờ đó đã mất . Ông nói tính ra khi ông cho mượn là năm 1986 đến bây giờ là năm 2021 vị chi là sau 35 năm mới biết là lá cờ vẫn còn. Ông rất mừng và dặn dò là mấy em ở bên đó nhớ bảo vệ và giữ lá cờ này cẩn thận vì đó là chứng tích của lịch sử rất hiếm hoi còn sót lại . Chính Tướng Trung đã nói cho tôi nghe lịch sử lá cờ như tôi đã viết. Tướng Trung còn nói với tôi, Ông Tướng Vanuxem từng là thầy/cấp chỉ huy của Tổng Thống Thiệu khi còn trong Quân đội Liên Hiệp Pháp, cho nên TT Thiệu trao lá cờ đó cho thầy mình làm kỷ vật.
Năm 1986 tại New Orleans làm lễ thượng kỳ An Lộc có 21 phát đại bác là chính xác . Năm đó còn khánh thành đài chiến sĩ trận vong VNCH là đài đầu tiên của người Việt tại hải ngoại này . Đài chiến sĩ trận vong vẫn còn hiện diện giữa thành phố và năm nào chúng tôi cũng tổ chức đến đó đặt vòng hoa tưởng niệm sau khi kéo cờ lên tiền đình của toà thị chính
Tôi cần nói thêm là Viện Bảo Tàng VNCH (của Cựu Đại tá Vũ Văn Lộc) ở bắc Cali có nhờ tôi nói với ông Chung Bá Sang là xin đưa lá cờ An Lộc đó vào viện bảo tàng ở bắc Cali nhưng mấy anh cựu quân nhân bên này không chịu. HỌ bảo đa số đều vẫn còn khoẻ mạnh đủ sức để bảo vệ . Khi nào đuối sức sẽ đưa lá cờ đó vào viện bảo tàng lịch sử của New Orleans. Không phải một lá mà là hai vì ngoài lá cờ An Lộc ra bên này còn giữ lá cờ vàng ba sọc đỏ với chữ ký lưu niệm của Thống Đốc Mike Foster ký nhân ngày ký thành luật SB 839 vào ngày 15/07/2003, công nhận lá cờ vàng ba sọc đỏ là biểu tượng của tập thể người Việt tại Tiểu bang Louisiana.
Do đó, bất cứ ai muốn biết rõ nguốn gốc của là cờ An Lộc này, xin cứ trực tiếp bất cứ người cựu quân nhân nào tại New Orleans
Còn hỏi đó có phải lá cờ trên nóc hầm của tướng Hưng không thì tôi chỉ biết trả lời phước cho ai không thấy mà tin. Bà xã tôi là người Công giáo. Tôi hỏi bà ấy đã thấy Chúa chưa? bà trả lời là chưa. Tôi lại hỏi bà xã tin là có Chúa hay không, bà trả lời là tin có Chúa. Tôi không thấy lá cờ đó treo trên nấp hầm tướng Hưng nhưng qua phone tôi nghe Tướng Trung nói đó là lá cờ An Lọc mà ông nhận từ thân nhân của Tướng Vanuxem thì tôi tin đó là lá cờ An Lộc. Tướng Trung vẫn con sống, hiện đang ở trong một viện dưỡng lão ở Pháp. Nếu tôi nhớ không lầm thì năm nay ông đã 101 tuổi.
Quan Dương
(tháng 3/2026)